Het aantal warmtepompinstallaties in ons land neemt snel toe. Steeds meer installateurs proberen binnen die snelle groei hun weg te vinden door rekening te houden met nieuwe richtlijnen, regeltechnieken en voorschriften. Zo ook voor bijvoorbeeld de verplichte zonregeling. In de praktijk blijkt het nog niet zo eenvoudig om zowel de warmtepomp zelf, als ook het comfort in de ruimtes probleemloos te regelen.
Inzichten uit drie landen
Op basis van inzichten uit Nederland, maar ook uit groeimarkten als het Verenigd Koninkrijk en Duitsland, stelde fabrikant Resideo een whitepaper op. Deze laat zien waar de benaderingen uiteenlopen, gemeenschappelijke thema’s overlappen en wat we van elkaar kunnen leren.
De whitepaper behandelt vraagstukken waar veel installateurs mee te maken krijgen: wel of geen zoneregeling? De whitepaper benadrukt het succes van goed ontworpen en ingedeelde zoneregelingen. Maar er wordt ook ingegaan op zoneregeling en de klantenwens. Uit het onderzoek blijkt namelijk dat het merendeel van de ondervraagde consumenten (65% in Nederland, 49% in Duitsland en 43% in het Verenigd Koninkrijk) de voorkeur geeft aan het verwarmen van de ruimtes die in gebruik zijn, in plaats van het hele huis.
Het scheiden van de systeem- en comfortregeling zorgt bovendien voor een beter beheer van de warmtepompprestaties. Bij een dergelijke aanpak blijft de regeling van de warmtepomp verantwoordelijk voor het systeem, terwijl comfortregelaars de tijdschema’s, de ruimtetemperatuur en het aansturen van de zones regelen.
De meeste ervaring
Nederlandse installateurs blijken, in Europees verband, bijzonder veel ervaring te hebben met de regeling van warmtepompen per zone en per ruimte. Zoneregeling is bekend terrein in Nederland. Verwarmingszonering is al vele jaren de gangbare praktijk, dus regeling per kamer is iets wat steeds meer huishoudens als standaard verwachten. Dit blijkt ook uit het onderzoek dat Resideo liet uitvoeren, waarin de verwachtingen van Nederlandse huiseigenaren werden vergeleken met de verwachtingen in het Verenigd Koninkrijk en Duitsland.
Enorme groei
Eind 2025 stonden er in Nederlandse huishoudens in totaal 189.000 hybride warmtepompen tegenover 635.000 all-electric warmtepompsystemen, aldus de whitepaper. In woningen die al zoneverwarming hebben voordat de warmtepomp wordt geïnstalleerd, wil de bewoner die regeling vrijwel altijd behouden. Dit biedt installateurs een voordeel: in plaats van zoneverwarming helemaal vanaf nul op te bouwen – wat bij ketelvervanging en plaatsing van een warmtepomp meestal ook wettelijk verplicht is – kunnen installateurs de bestaande zone- of kamerindeling integreren in het warmtepompsysteem. Daarbij maken ze gebruik van gespecialiseerde instellingen om de output van het systeem af te stemmen op de warmteverdeling in de woning.
Extra ‘regellaag’ toevoegen
In de meeste projecten regelt de voorregeling van de warmtepompfabrikant het systeemgedrag en de weersafhankelijke regeling, terwijl de bestaande ruimteregeling het comfort op zoneniveau verzorgt. De Nederlandse markt kent lokale fabrikanten die gespecialiseerd zijn in het ontwerp en de productie van (hybride) warmtepompen voor de renovatie- en vervangingsmarkt. Volgens het onderzoek kunnen hun systemen aanvullende zone-informatie via OpenTherm gebruiken om het proces van voorregelen te optimaliseren. Wanneer de indeling van het gebouw of de warmteverliespatronen complexer zijn, voegen installateurs vaak een speciale ‘regellaag’ toe aan de regeling; bijvoorbeeld door een buffervat toe te voegen. Deze zal de zoneregeling in stand houden zonder de bedrijfsomstandigheden te verstoren die essentieel zijn voor de warmtepomp.
Coördinatie en samenwerking
Met een regelsysteem op meerdere niveaus wordt coördinatie belangrijk. Betrouwbare prestaties zijn volgens Resideo afhankelijk van de samenwerking tussen de installateur, de leverancier van de warmtepomp én de fabrikant van de regelapparatuur. Dat samenspel bepaalt uiteindelijk de regelstrategie waarin elk onderdeel van het systeem effectief functioneert. In de whitepaper wordt de regeling in één zone versus meerdere zones behandeld, maar ook hydraulisch ontwerp en de verwachtingen van huiseigenaren. Met de inhoud wil Resideo installateurs helpen bij het bepalen van de aanpak die het meest geschikt is voor het betreffende project.
Dit artikel is gesponsord door Resideo.
